مادریار

تغذیه نوزاد با شیر خشک

انواع شیرخشک و میزان مصرف و طریقه استفاده برای نوزادان شیرخوار

انواع شیر خشک

انواع شیر خشک، با مواد تشکیل دهنده متفاوتی وجود دارند تا به نیازهای همه کودکان بتوان پاسخ داد.برای انتخاب شیر خشک مناسب برای کودکتان می توانید با یک پزشک معتمد مشورت کنید. با مشورت‌های درست شما می توانید بهترین شیر خشک را برای کودکتان خریداری کنید.

شیر خشک گاو

امروزه شیر گاو ماده اصلی شیر خشک است. کودکان تا یک سالگی نمی توانند مواد پروتئینی که در شیر گاو موجود است را هضم کنند به همین دلیل پروتئین هایی که در این شیر خشک وجود دارد تغییر پیدا کرده اند تا کودک بتواند به راحتی آن را هضم کند.روغن گیاهی، ویتامین ها ،آهن و مواد معدنی زیادی در این شیر خشک وجود دارد.

تغذیه نوزاد با شیرخشکمعمولاً بیشتر کودکانی که در کنار شیر مادر ، از شیر خشک هم تغذیه می‌کنند، از این شیر خشک استفاده می کنند. اگر کودک شما با وزن و در زمان مناسب به دنیا بیاید پزشک به شما این نوع شیرخشک را تجویز خواهد کرد.

شیر خشک های هایپوآلرژیکHA

این شیر خشک برای کودکانی تجویز می شود که به پروتئین ها آلرژی داشته و در جذب مواد مغذی توانایی کافی ندارند که معمولاً در نوزادان زودرس این اتفاق بیشتر رخ می دهد. در این شیر خشک مواد پروتئینی کوچک و پردازش شده که کودک بتواند به راحتی آن را هضم کند.

سه دسته از این شیرخشک ها وجود دارد.به نام های نیمه هیدرولیز ،هیدرولیز و شیر خشک بر پایه آمینو اسید، این نام ها به این معنی هستند که پروتئین ها تا چقدر پردازش و کوچک شده اند.

 

نیمه هیدرولیز

به این معنی است که پروتئین به بخش کوچکی تقسیم شده،این شیر خشک نسبت به شیرخشک گاو، حساسیت را کاهش میدهد، اما کاملا نمی توانند از آن دوری کند.

هیدرولیز

شیر خشک هایی بر پایه آمینو اسید هستند. پروتئین‌ها به کوچکترین قسمت تقسیم شده اند. نوع تجویز پزشک به شرایط کودک شما بستگی دارد.

هایپو آلرژیک

اگر نوزاد شما مشکلات پوستی داشته باشد. پزشک شیرخشک های هایپو الرژیک را برای او تجویز می کند.

شیر خشک سویا

این شیر خشک حاوی پروتئین های سویا، روغن های گیاهی،نشاسته، ذرت، ساکارز و آهن است. پروتئین گیاهی این شیر تغییر داده شده تا گوارش برای کودک راحت باشد. اگر کودک شما به شیرخشک گاو حساسیت داشت ممکن است که نتواند شیر خشک سویا را مصرف کند.

به طور مثال بعضی از کودکانی که به شیر گاو حساسیت دارند به بعضی از پروتئین هایی که در سویا هم موجود است حساسیت نشان می‌دهند. این را به خاطر داشته باشید که نباید بدون تجویز پزشک این شیر خشک را مصرف کنید.

معمولا بیشتر خانواده هایی که گیاهخوار هستند از شیر خشک هایی بر پایه سویا استفاده می کنند. بعضی از نوزادان نمی‌توانند لاکتوز موجود در بعضی از شیر خشک ها را تحمل کنند و باعث عفونت دستگاه گوارش آنها می شود.که در این صورت از شیرخشکهای سویا استفاده می کنند.

لاکتوز

لاکتوز باعث ایجاد دل درد، نفخ شکم ،مشکل اسهال، تهوع ،استفراغ و بازگشت اسید معده در کودکان میشود.در مواردی که بدن نوزاد توان تجزیه بعضی از پروتئین و ویتامین ها را نداشته باشد هم، ممکن است از این شیر خشک استفاده کنند.

شیر خشک فاقد لاکتوزLF

در موارد بسیار کمی از نوزادان ممکن است که در هضم و تحمل لاکتوز مشکل داشته باشند. بعضی ها ممکن است که در یک دوره کوتاه مدت نتوانند لاکتوز را هضم کنند و دچار مشکلاتی شوند که در این شرایط باید از این شیر خشک استفاده کنند.قطعا پزشک متخصص کودک شما می تواند همه این موارد را تشخیص دهد.

شیر خشک نوزادان زودرس و کم وزن

قطعاً نوزادانی که کم وزن و یا زودرس هستند نیاز بیشتری نسبت به نوزادان دیگر به مواد مغذی و پروتئین ها دارند. شیرخشک هایی که برای این نوزادان تجویز می‌شود، حاوی کالری و مواد مغذی بیشتری نسبت به بقیه شیرخشک ها است.

نوعی تری گلیسیرید وجود دارد که هضم آن برای نوزادان بسیار راحت است. انواع متفاوتی در این شیر خشک وجود دارد که میزان زنجیره تری گلیسیرید ها و جذب در آن متفاوت است و پزشک به شما تجویز می کند که کدام را انتخاب کنید.

شیر خشک متابولیک

معمولاً این شیر خشک برای کودکانی که عارضه های خاصی داشته و نیاز به تغذیه های ویژه‌ای دارند تجویز میشود. در ایران این شیرخشک سهمیه خاصی دارد و با توجه به نظر پزشک کودک شما به این شیر خشک نیاز دارد. شما باید با ثبت نام در سامانه مربوط به پر کردن فرم اطلاعات میزان مورد نیاز فرزندتان را دریافت کنید.

شیر خشک های ویژه

این شیر خشک شباهت زیادی با شیر مادر دارد و ترکیبات ویژه نسبت به بقیه شیرخشک ها دارد و به رفع مشکلات گوارشی و کولیک نوزاد کمک بسیار زیادی می کند. در ماه های اول زندگی نوزاد دستگاه گوارش مشکل ایجاد نمی کند.

ممکن است در موارد بسیار کمی کودکان نیاز به شیرخشک داشته باشند این شیر خشک هزینه زیادی نسبت به بقیه شیرخشک ها دارد.حتما قبل از تهیه شیر خشک باید با پزشک مشورت کنید.
شیر خشک ها به دو صورت پودری و مایع در بازار وجود دارند.

تغذیه نوزاد با شیرخشکدفعات تغذیه نوزاد با شیر خشک

تعداد دفعات تغذیه نوزاد با شیر خشک هیچ فرقی با تغذیه با شیر مادر ندارد. همه مادران معمولاً در هفته های اول یک برنامه خیلی منظم و دشوار را برای تغذیه با شیرخشک تنظیم می کنند. اما این کار لازم نیست. به مرور زمان شما یک برنامه مناسب و درست را می آموزید. در هفته های اول سعی کنید هر زمان که نوزاد گرسنه به نظر می رسید به او شیر خشک بدهید. همچنین شما می توانید هر سه ساعت این کار را انجام دهید.

وقتی که نوزاد شما یک ماهه شد، یک برنامه بسیار مناسب برای او تنظیم کنید. نوزادانی که با شیر خشک تغذیه می کنند چاق تر از نوزادانی هستند که با شیر مادر تغذیه می شوند.
شما مادر عزیز باید با استفاده از یک برنامه درست و مدیریت مناسب، جلوی پرخوری نوزاد را بگیرید تا در بزرگسالی دچار اضافه وزن نشود.

در هر وعده تقریبا ۴۵ تا ۹۰ سی سی باید به نوزادتان شیر خشک بدهید. شما می توانید برای اطلاع از میزان مصرف دقیق شیر خشک نوزادتان با پزشک مشورت کنید.

شیر خشک جایگزین شیر مادر

همانطور که می دانید شیر مادر مواد مغذی و ویتامین های فراوانی برای نوزاد دارد و از او در برابر انواع بیماری ها مراقبت می کند.اما بعضی از مادران به دلیل مشکلاتی مثل خشک شدن شیر، شرایط کاری، سایز ،مصرف دارو، و… نمی‌توانند به نوزاد خود شیر بدهند. بنابراین پزشک به آنها استفاده از شیرخشک را توصیه می‌کند. اما این را بدانید که تا حد امکان حتما باید نوزادتان با شیر مادر تغذیه شود.

حداقل می توانید تا یک ماه اول تولد او را با شیر مادر تغذیه کنید و سپس از شیر خشک استفاده کنید.
شیر مادر دارای لاکتوز،ویتامین ها،اسید فولیک، نیاسین و اسیدهای چرب فراوانی دارد.

بعضی از پزشکان طب سنتی هم معتقدند که می توانید از شیر بز یا شیر گاو برای تغذیه نوزاد استفاده کنید. که این مستلزم مشورت زیادی با پزشک مخصوص نوزادتان است تا آسیبی به او وارد نشود. زیرا این شیرها ممکن است ویتامین هایی داشته باشند که برای نوزاد خطراتی به وجود بیاورد.

میزان شیر خشک بر اساس سن و وزن نوزاد

تغذیه نوزاد با شیرخشکسن

در هفته‌های اول میزان آن مهم نیست و هر تعدادی که نوزاد خواست می توانید به او شیر خشک بدهید. در ماه های بعد نباید بیش از اندازه به او غذا بدهید. زیرا همانطور که گفته شد شیر خشک باعث افزایش وزن کودک در بزرگسالی می شود و همچنین باید وزن سالمی داشته باشد. شما باید در هفته های اول نوزاد ۳۰ تا ۶۰ سی سی شیر خشک در هر وعده به او بدهید.

به همین صورت ادامه دهید و در وعده‌های بعد مقدار آن را کمی زیادتر کرده و به ۶۰ تا ۹۰ سی‌سی برسانید و هر ۴ ساعت یکبار نوزاد را تغذیه کنید. هنگامی که نوزاد رشد می‌کند و معده او بزرگ می‌شود، تعداد وعده های غذایی او کم میشود. در بعضی موارد هم ممکن است که کودک در دوره ای افزایش اشتها داشته باشد که در زمان های سه هفتگی، شش هفتگی،سه ماهگی و شش ماهگی اتفاق می‌افتد و این شرایط تا یک سالگی ادامه دارد.

وزن

قانونی وجود دارد که تا شش ماه اول زندگی کودک، او باید به ازای هر یک کیلوگرم، ۱۶۰ سی سی شیر خشک در هر ۲۴ ساعت بخورد. اگر کودک شما ۲کیلو و ۷۰۰ گرم وزن دارد در یک روز ۲۴ ساعته به او ۴۲۰ سی سی شیر خشک بدهید. ولی اگر وزن او ۴کیلو ۵۰۰گرم است ۷۰۰ سی سی شیر خشک بدهید.

این مقدار که گفته شد دستورالعملی برای مدیریت تغذیه نوزاد است. اما در همه کودکان یکسان نیست و همچنین او ممکن است در بعضی روزها کم و در بعضی روزها زیادغذا بخورد.

روش های تغذیه نوزاد با شیر خشک

شما مادر عزیز ابتدا باید آماده کردن شیرخشک را آموزش ببینید که بسیار راحت است.
همچنین باید نکات زیادی را رعایت کنید:

  • در ابتدا باید وسایل آماده کردن شیر خشک را به‌خوبی استرلیزه کنید و بشورید.
  • حتماً قبل از آماده کردن شیرخشک نوزادتان، دستهای خود را با آب گرم و صابون حداقل ۲۰ ثانیه بشورید و با یک حوله تمیز آنها را خشک کنید.
  • شما باید از پیمانه استفاده کنید که دقت بیشتری در تهیه شیر خشک داشته باشید.از آب تمیز و سالم استفاده کنید.
  • شما حتماً باید شیرخشک را با آب تمیز و سالم درست کنید. حداکثر ۳۰ دقیقه بعد از جوش آمدن آب بگذارید سرد شود سپس می‌توانید آن را با شیر خشک مخلوط کنید. اما حواستان باشد که آب زیاد نجوشانید زیرا باعث ایجاد ناخالصی در آب می شود. آب معدنی که از بیرون خریده اید استفاده نکنید.
  • حتماً سعی کنید طبق دستورالعمل روی قوطی شیر خشک استفاده کنید.
  • دقت کنید که شیرخشک نباید آب بسیار زیاد و آب خیلی کم داشته باشد.

اعتصاب نوزاد شیرخوار

در بسیاری از موارد ممکن است کودک از خوردن شیر امتناع کند. اما راه حل هایی برای جلوگیری از این مشکل وجود دارد .شما باید به تلاش خودتان برای شیردهی نوزاد ادامه دهید. اگر نوزاد شما در روز ۶ تا ۸ پوشک خیس کند، نشان دهنده این است که بدن او شیر کافی را دریافت می‌کند.

البته بعضی از پوشک ها قدرت جذب بالایی دارند و ممکن است که تعداد آن به ۵ یا ۶ کاهش یابد.
مشکلاتی مثل تبخال، عفونت،بیماریهای دهان و دندان درآوردن، عفونت گوش، گرفتگی بینی و کاهش شیر مادر از مواردی هستند که در امتناع نوزاد از شیر خوردن نقش دارند. تغییر عطر شما یا استفاده از لوازم آرایشی که باعث شود نوزاد بوی متفاوتی را استشمام کند نیز همینطور.

همچنین مصرف یک ویتامین،قاعدگی، تغییرات هورمونی یا مصرف دارو توسط مادر که باعث تغییر مزه در شیر شده در امتناع نوزاد از شیر خوردن نقش دارند.

تغذیه نوزاد توسط شیرخشکعوارض دادن شیرخشک به نوزاد

شیر مادر ویتامین های فراوانی دارد که شیرخشک آن را ندارد و باعث میشود که نوزاد در برابر بیماری های خطرناکی قرار بگیرد. نوزادانی که از شیر خشک تغذیه می کنند اسهال و استفراغ زیادی دارند. شیر مادر باعث افزایش هوش نوزاد می شود.

مواد غذایی که مادر مصرف می‌کند طعم جدیدی به شیر مادر می‌دهد که باعث می‌شود نوزاد طعم های زیادی را بچشد. نوزادی که از شیر خشک تغذیه میکند به سختی به طعم غذاهای مختلف عادت می کند.

همچنین بیماری های عفونی و سوء تغذیه، متاسفانه تشنج که ناشی از کاهش کلسیم خون است، در کودکانی که شیرخشک می‌خورند دیده می شود.
همچنین ممکن است هضم موادی که در شیر خشک وجود دارد برای نوزاد دشوار باشد. برای تولید شیرخشک از طعم دهنده های مصنوعی استفاده میشود. بعضی از کودکان ممکن است که نسبت به شیرخشک حساسیت نشان دهند و دچار تغییرات پوستی مانند خارش، اگزما، خشکی، پوسته پوسته شدن،کهیر ،مشکلات روده ای، مدفوع غیرعادی، افزایش یا کاهش وزن، دشوار شدن تنفس کودک و از خواب پریدن شوند.

چند نکته اصولی برای تغذیه نوزاد با شیر خشک

به یاد داشته باشید که تاریخ مصرف شیرخشک یکی از مهم‌ترین نکات اصولی که باید به آن توجه کنید. همه شیرخشک ها حداقل دو سال تاریخ مصرف دارند.
حتماً به نکاتی که روی قوطی شیرخشک نوشته شده دقت داشته باشید و به میزان استفاده از آنها توجه کنید. استفاده زیاد از شیر خشک باعث اسهال و استفراغ در کودک میشود. از آب خیلی داغ برای درست کردن شیر خشک استفاده نکنید.
آب شیر خشک حتماً باید جوشیده و ولرم باشد.

حتماً شیری که درست کرده اید را از دسترس حشرات دور نگه دارید.
مواظب باشید که شیشه شیر در معرض آفتاب قرار نگیرد.
در هنگام خرید قوطی از نداشتن فرورفتگی و سوراخ به روی آن اطمینان داشته باشید.حتما توجه داشته باشید که سر شیشه از جنس سیلیکون و لاتکس و شبیه نوک سینه مادر باشد.قبل از شیر دادن حتما باید شیر خنک باشد.باید شیشه را طوری نگه دارید که هوا وارد دهان کودک نشود.

توجه داشته باشید که بعد از درست کردن شیرخشک حدود یک ساعت فرصت دارید تا نوزاد را با آن تغذیه کنید و باید بعد از یک ساعت شیر را دور بریزید.

در آخر

همانطور که می دانید بهترین تغذیه برای نوزاد شیر مادر است. اما در مواقعی ممکن است که مادران در شرایط مختلف مجبور شوند که به نوزاد خود شیر خشک بدهند. شما باید با رعایت اصول و قوانین مربوط به شیر خشک سلامت نوزاد خود را تضمین کنید و عوارض احتمالی مربوط به شیرخشک را کاهش دهید.حتما این را به یاد داشته باشید که با پزشک کودک مشورت داشته باشید.

نظرات و تجربیات شما

ایمیل شما نمایش داده نمیشود.